Γράφει ο Ευγένιος
Υπάρχουν άνθρωποι που αναζητούν τον Θεό όπως κατακτούν έναν στόχο: με σχέδιο, έλεγχο και βεβαιότητα ότι στο τέλος θα έχουν κάτι να επιδείξουν.
Και υπάρχουν κι άλλοι που Τον αναζητούν όπως ακολουθείς ένα φως μέσα στη νύχτα: χωρίς εγγυήσεις, χωρίς εξασφαλίσεις, μόνο με εμπιστοσύνη.
Το Ευαγγέλιο των Θεοφανείων δεν αντιπαραθέτει απλώς πρόσωπα και γεγονότα, αντιπαραθέτει δύο τρόπους ύπαρξης, δύο πνευματικές στάσεις, δύο διαφορετικούς δρόμους προς το μυστήριο του Θεού.
Έτσι αναζητούν τον Θεό οι «πλούσιοι»: αυτάρκεις, κινούμενοι από την επιθυμία της γνώσης ως κατάκτησης, μετατρέποντας σχεδόν αναπόφευκτα ό,τι μαθαίνουν σε εργαλείο αυτοεπιβεβαίωσης.
Πολλούς ανθρώπους η γνώση, αντί να τους ταπεινώνει, τους οχυρώνει.
Αντί να τους ανοίγει, τους κλείνει.
*****
Για να μη χάσετε καμία ανάρτηση της Εποπτείας, γραφτείτε στο εβδομαδιαίο newsletter μας, πατώντας ΕΔΩ
Για ΟΛΑ τα videos της Εποπτείας, γραφτείτε στο κανάλι μας στο youtube, πατώντας ΕΔΩ
*****
Αντί να τους οδηγεί στη λατρεία, τους παγιδεύει στον έλεγχο.
Οι «φτωχοί του Κυρίου», αντίθετα, καλούνται να βαδίσουν έναν άλλο δρόμο: τον δρόμο των Μάγων.
Το κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο (2, 1–12) μας προσφέρει τη μοναδική ευαγγελική αφήγηση της παράδοξης άφιξης των σοφών από την Ανατολή στη Βηθλεέμ.
Στην αρχή, οι Μάγοι σταματούν στα Ιεροσόλυμα και, με λογική συνέπεια, απευθύνονται στο παλάτι του Ηρώδη: εκεί όπου, υποτίθεται, θα έπρεπε να βρίσκεται κάθε απάντηση για έναν βασιλιά.
Οι γραμματείς και οι αρχιερείς γνωρίζουν τις Γραφές: η προφητεία δείχνει τη Βηθλεέμ.
Ο Ηρώδης στέλνει τους Μάγους να αναζητήσουν το παιδί, όχι για να το προσκυνήσει, αλλά για να το εξουδετερώσει.
Όταν οι Μάγοι φτάνουν στον προορισμό τους, δεν συναντούν δύναμη ούτε μεγαλείο.
Βρίσκουν ένα παιδί με τη μητέρα του.
Και εκεί, χωρίς λόγια, πέφτουν και προσκυνούν.
Ο χρυσός, το λιβάνι και η σμύρνα δεν είναι απλώς δώρα, είναι ομολογίες.
Και προειδοποιημένοι σε όνειρο, δεν επιστρέφουν στον Ηρώδη, αλλά παίρνουν άλλον δρόμο.
Στο ευαγγελικό αυτό επεισόδιο αποκαλύπτονται δύο τρόποι σχέσης με τον Θεό, όχι με κοινωνικούς ή οικονομικούς όρους, αλλά με πνευματικούς.
Ο Ηρώδης ενσαρκώνει τον «πλούσιο» αναζητητή του Θεού.
Πλούσιο όχι επειδή κατέχει, αλλά επειδή νομίζει ότι δεν του λείπει τίποτα.
Δεν προσέχει τα σημεία, πρέπει να του τα επισημάνουν.
Το βλέμμα του είναι καθηλωμένο στα γήινα.
Δεν ελπίζει σε τίποτα γιατί, στα δικά του μάτια, τα έχει όλα.
Γι’ αυτό και το άστρο δεν του προκαλεί θαυμασμό αλλά πανικό.
Δεν ρωτά «τι μου αποκαλύπτει;», αλλά «τι απειλεί;».
Δεν αναζητά το νόημα του μυστηρίου, αλλά τον κίνδυνο που αυτό ενέχει για την καλή και τακτοποιημένη, απολύτως υλική ζωή του.
Θα μπορούσε, βέβαια, να πει κανείς: δεν είναι καλό που ρώτησε τους γραμματείς;
Και ναι και όχι.
Ο Ηρώδης δεν είναι άνθρωπος της προσευχής.
Ρωτά τους ειδικούς, αλλά όχι τον Θεό (ας μην ξεχνάμε ότι βρισκόμαστε σε θρησκευτικό περιβάλλον, το σημειώνω αυτό για τί η «Εποπτεία» προάγει τον ορθολογισμό στη ζωή μας. Εδώ αναφερόμαστε στο θρησκευτικό πεδίο).
Ο Ηρώδης αναζητά τη γνώση χωρίς προηγούμενη ταπείνωση.
Και η γνώση που δεν έχει προηγουμένως περάσει από τη στάση της λατρείας, μπορεί εύκολα να μετατραπεί σε όπλο.
Έτσι και εδώ: η γνώση των Γραφών δεν οδηγεί τον Ηρώδη στην αλήθεια, αλλά σε μια δολοπλοκία, που αποκαλύπτεται μόνο χάρη στο όνειρο των Μάγων.
Όποιος αντιμετωπίζει την πνευματική γνώση ως κατάκτηση, ως τρόπαιο διανοητικής περιέργειας, κινδυνεύει να κακοποιήσει τους καρπούς της.
Το μακελειό των Νηπίων το μαρτυρεί τραγικά.
Αυτός είναι ο δρόμος του «πλούσιου»: αυτάρκεια, φόβος, έλεγχος.
Οι «φτωχοί» του Κυρίου, βαδίζουν αλλιώς.
«Είδαμε το άστρο Του και ήρθαμε να Τον προσκυνήσουμε», λένε οι Μάγοι.
Δεν ξεκινούν από τις ανάγκες τους, αλλά από τον θαυμασμό.
Κοιτούν ψηλά, όχι για να εξηγήσουν τον ουρανό, αλλά για να αφεθούν στο σημάδι που έθεσε εκεί ο Θεός.
Δεν γνωρίζουμε πώς προσεύχονταν, αλλά γνωρίζουμε τον σκοπό τους: η πορεία τους καταλήγει σε πράξη λατρείας.
Και η πορεία αυτή δεν ήταν εύκολη.
Η άφιξη στα Ιεροσόλυμα ίσως έμοιαζε με τέλος μιας κοπιαστικής διαδρομής.
Κι όμως, έπρεπε να συνεχίσουν, γεμάτοι αμφιβολία, μετά τη σκοτεινή συνομιλία με τον Ηρώδη.
Έτσι μοιάζει συχνά η πορεία των «φτωχών του Κυρίου»: ο Θεός δεν μας οδηγεί εκεί που νομίζουμε, αλλά εκεί που χρειαζόμαστε, όχι μόνο για το δικό μας καλό, αλλά και των άλλων.
Ίσως οι Μάγοι έπρεπε να περάσουν από τα Ιεροσόλυμα για να αποκαλυφθεί η τύφλωση της θρησκευτικής εξουσίας.
Για να φανεί ότι η ιστορία επιταχύνει και ο Κύριος της Ιστορίας έρχεται, όχι όπως Τον περίμεναν.
Στη Βηθλεέμ, οι Μάγοι «ανοίγουν τους θησαυρούς τους».
Παράδοξο: συνήθως τα δώρα τα ανοίγει ο αποδέκτης.
Εδώ, όμως, ο Θεός έχει γίνει τόσο ευάλωτος, ώστε οι άνθρωποι πρέπει να τα ανοίξουν γι’ Αυτόν.
Ο Θεός δεν θέλει παθητικούς αναζητητές, αλλά συνεργούς στο μυστήριο.
Κι όμως, οι δοκιμασίες δεν τελειώνουν.
Όσοι πλησιάζουν περισσότερο τον Θεό δεν απαλλάσσονται από τον πόνο, τον διασχίζουν αλλιώς.
Όπως οι Μάγοι φεύγουν κυνηγημένοι, έτσι και η Αγία Οικογένεια θα πάρει τον δρόμο της φυγής.
Το κακό χύνει αίμα, αλλά τελικά η ίδια του η βία προαναγγέλλει την πτώση του.
Έτσι, οι «φτωχοί του Κυρίου» γίνονται αληθινά πλούσιοι: όχι σε βεβαιότητες, αλλά σε μυστήριο.
Όχι σε εξουσία, αλλά σε νόημα.
Όχι σε έλεγχο, αλλά σε εμπιστοσύνη στο ανίκητο σχέδιο του Θεού.-
*****
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ
Ποιοι είναι οι πραγματικοί εχθροί του Κυριάκου Μητσοτάκη;
Η μοναξιά του φιλελευθερισμού στην εποχή των άκρων
Η Ελλάδα από το Grexit στο Eurogroup
Το Ισραήλ πολλοί εμίσησαν, τα όπλα του, όμως, όχι...
Ερνέστος Τσίλλερ, ο μεγάλος αρχιτέκτων που πέθανε πάμπτωχος
Μήπως φθάνουμε στο τέλος του ελεύθερου κόσμου;
Στο μυαλό ενός «αντισυστημικού»
Μπορεί η Ουκρανία να γλιτώσει από μιαν άδικη «ειρήνη»;
Η τραγωδία των Τεμπών και η πολιτική της εκμετάλλευση
Ο φθόνος στην πολιτική είναι το πραγματικά μεγάλο όπλο του λαϊκισμού
δεν βρέθηκαν σχόλια επισκεπτών...